ဆရာေတာ္ဘုရားႀကီးႏွင့္ အေမးအေျဖ (၁)

ဆရာေတာ္ဘုရားႀကီး - သိမွတ္ဖြယ္ရာမ်ား

ေမးျမန္းေဆြးေႏြးသူ - ဘဒၶႏၲၾသသဓ

(ပခန္းေက်ာင္းတိုက္၊ ဟသၤာတၿမိဳ႕)

PDFIcon

မိတ္ဆက္လႊာ sayardawii

ကၽြႏု္ပ္သည္ (သဲအင္းဂူ) ဟု ေက်ာ္ၾကားေသာ ဆရေတာ္ဘရားႏွင့္ ေဆြးေႏြး ေမးျမန္းခဲ့ဘူးေသာ ပုဂၢိဳလ္မ်ားထဲတြင္ -   

  1. သန္လ်င္ေတာရဆရာေတာ္
  2. ဓမၼာစရိယ ဦးစိန္ခုိ
  3. သုံးေယာက္ေျမာက္ ေဆြးေႏြးေမးျမန္ဖူးေသာ ပုဂၢိဳလ္ျဖစ္ပါသည္။
ျမန္မာသကၠရာဇ္အားျဖင့္ (၁၃၂၃) ခုႏွစ္ကျဖစ္ပါသည္။ ကၽြႏ္ုပ္အေနႏွင့္ ရဟႏၲာျဖစ္၊ မျဖစ္၊ စစ္၊ မစစ္အေနႏွင့္ စစ္ေဆးေမးျမန္းလိုသည့္ ဆႏၵျဖင့္ ေတြ႔ဆုံေမးျမန္းျခင္းမဟုတ္ပါ။
စာေပက်မ္းဂန္ သင္အံေလ့က်က္မႈ တတ္ကၽြမ္းမႈမရွိပဲ မိမိကုိယ္တုိင္ အားထုတ္ျခင္းျဖင့္ -
  1. ပရမတ္စစ္စစ္ ေဟာျပေတာ္မႈရန္ ေလွ်ာက္ထားေတာင္းပန္ ပါသည္ဘုရား။
  2. ခႏၶာငါးပါးျဖစ္ပုံကုိ ေဟာျပပါဦးဘုရား။
  3. ဘုရားႏွင့္ ရဟႏၲာမ်ားမွာ ေခြးကိုက္လည္းမနာဘူး။ တုတ္စသည့္ႏွင့္ရုိက္လည္းမနာဘူးဆုိတာ ဟုတ္ပါရဲ႕လား။
ခက္ခဲနက္နဲတဲ့ အေမးမ်ားကုိ အလြယ္တကူေျဖတာကုိ ေထာက္ဆလုိက္ရင္ ရဟႏၲာဟုတ္ပုံရတယ္။ ဦးဩသဓဆရာေတာဘုရားဟု ရန္ကုန္ၿမဳိ႕ ကန္ေတာ္ကေလးရပ္၊ ဦးဖုိးေက်ာ္လမ္း အေနာက္ပိႏၷဲကုန္ရွိ (ေဒါင္းေက်ာင္း) ေန အကၽြႏ္ုပ္အား ဦးစိန္ခုိ အေနႏွင့္ လာေရာက္ၿပီး ေလွ်ာက္ထားတဲ့အခါ၊ အဲဒိကုိယ္ေတာ္ႀကီးကုိ ေမာင္စိန္ခုိ)အေနႏွင့္ဘယ္မွာ ေတြ႔လို႔လဲ ေျပာစမ္းပါဦးလုိ႔ေမးေတာ့။

တပည့္ေတာ္၊ မဂၤလာေတာင္ၫြန္႔ စာဖတ္အသင္းမွာ ညက တရားေဟာတယ္ၾကားလို႔ ဒီေန႔ ဆရာေတာ္ႀကီးထံ သြားေရာက္ၿပီး ေမးခဲ့တာပါဘုရား။

ေအးေအး ဒီလုိေမးခံတယ္ဆုိရင္ သြားၿပီးေမးခ်င္တယ္ (ေမာင္စိန္ခုိလည္း တုိ႔ႏွင့္တပါတည္း လုိက္ခဲ့ကြာ) ဟုတုိင္ပင္ေျပာဆုိၾကၿပီး ကၽြႏု္ပ္ရယ္၊ မႏၲေလးဦးပ႑ိတရယ္ ေမာင္စိန္ခုိရယ္၊ ဆရာေတာ္ဘုရားႀကီး တရားေဟာရာ ဌာနျဖစ္တဲ့ (ယခု အမက-၉) မဂၤလာေတာင္ၫြန္႔သုိ႔ သြားၾကေသာ္လည္း ထုိေန႔နံနက္ေစာေစာကပင္ သဲအင္းဂူဆရာေတာ္ ေမွာ္ဘီၿမိဳ႕သုိ႔ ျပန္ႂကြသျဖင့္ မေတြ႔လုိက္ေပ။

ေမာင္စိန္ခုိငါနဲ႔ ဦးပ႑ိတတုိ႔ ေမွာ္ဘီၿမိဳ႕ သဲအင္းဂူဆရာေတာ္ထံ ဆက္လက္ၿပီးသြားလုိတယ္။ သြားရမည့္ ခရီးလမ္းစဥ္သိတဲ့လူ ဒီနားမွာရွာၿပီး ေမးၾကည့္ရေအာင္ကြာဟု ေျပာေျပာဆုိဆုိ ေမးျမန္းၾကည့္တဲ့အခါ၊ ယခင္မကၠာရီလမ္း ယခုသစၥာလမ္း၊ အမွတ္(၁၆)ေန (ဒကာဦးဘုိ) ထံ ပထမဆုံး ေရာက္ခဲ့ၾကပါတယ္။

ဒကာႀကီး (ဦးဘုိ) ဆရာေတာ္ကုိ သဲအင္းဂူဆရာေတာ္ႀကီးထံသုိ႔ ယေန႔ပင္ သြားလုိသျဖင့္ သြားရမည့္ခရီးစဥ္ကုိ သိခ်င္လို႔ ဒကာႀကီထံ လာေရာက္ ေမးျမန္ျခင္းျဖစ္ပါတယ္။

ဘုိ - ဆရာေတာ္မ်ားဘုရား ဟုိမွာက ရြာျဖစ္ေနေတာ့ ဆြမ္းအတြက္ အခက္အခဲရွိပါတယ္။ ဆြမ္းအတြက္ မခက္ခဲဘုိ႔ရန္ တပည့္ေတာ္တုိ႔ မဂၤလာေတာင္ၫြန္႔ရပ္ကြက္က ေဝယ်ာဝစၥ လုပ္ေဆာင္ေရး အဖြဲ႔ဆုိၿပီး အဖြဲ႕တစ္ခုဖြဲ႕ၿပီး ဒန္အုိးႀကီးငယ္ႏွင့္ စားဖြယ္ ေသာက္ဖြယ္ေတြကုိ ျပည့္စုံေအာင္ ဝယ္ထားၿပီးပါၿပီဘုရာ။ ေဟာဟုိမွာၾကည္ပါဦး။

အရွင္ျမတ္တုိ႔ ဒီေန႔တစ္ေန႔ေတာ့ ဆုိင္းငံ့ၿပီး ေနာက္တစ္ေန႔မွ တပည့္ေတာ္တုိ႔အဖြဲ႔နဲ႔အတူ သြားၾကတာေပါ့ဘုရား၊ အရွင္ဘုရားကုိေမးျမန္းပုံ ဆရာေတာ္ႀကီးက ျဖန္ေျဖပံုတို႔ကိုလဲ တပည့္ေတာ္မ်ား ေစ့စံုေအာင္ နာခ်င္ပါတယ္ဘုရားဟု ေလွ်ာက္ထားသျဖင့္ ေနာက္ေန႔ေရာက္မွ အဖြဲ႕သားမ်ားႏွင့္ ဘတ္စ္ကားျဖင့္ ဆရာေတာ္ထံသုိ႔ ေရာက္ခဲ့ၾကပါသည္။ ခရီးေရာက္လွ်င္ေရာက္ခ်င္း သဲအင္းအမည္ခံ ကုိေတာ္ႀကီးထံသုိ႔ သြားေရာက္ၿပီး

- ကုိယ္ေတာ္ႀကီးႏွင့္ ေတြ႔ရမလားလုိ႔ (ေမာင္စိန္ခုိ)ႏွင့္ အတူ အရွင္ဘုရား တရာေဟာခဲ့တဲ့ ရန္ကုန္ၿမဳိ႕၊ မဂၤလာေတာင္ၫြန႔္ စာဖတ္အသင္းသုိ႔ ေရာက္ခဲ့ပါေသးတယ္။ ေမွာ္ဘီၿမဳိ႕သုိ႔ ျပန္ႂကြသြားၿပီဟု သိရသျဖင့္ တပည့္ေတာ္ ဒကာ(ေမာင္စိန္ခုိ)ကလဲ ေမးျမန္းလုိ႔ အလြန္ပဲေကာင္းပါတယ္၊ သူေမးတုန္းကလည္း အလြယ္တကူေျဖခဲ့ပါတယ္လုိ႔ ေျပာလုိ႔ အရွင္ဘုရားထံ ယခုလာခဲ့ျခင္းပါ။

သဲအင္း - တပည့္ေတာ္အေနနဲ႔ လုံးဆင့္ပါဌ္ဆင့္ ပါရင္ေတာင္ မဖတ္တတ္ပါဘုရား။ တပည္ေတာ္ တရားအားထုတ္စဥ္က ေတြ႔ဖူးျမင္ဖူးတာကုိပဲ မိမိေျပာတတ္တဲ့ စကားႏွင့္ ေျပာတတ္သလို ေျပာျပပါတယ္ဘုရား ကဲ ေမးပါဘုရား။

နိဗၺာန္ကုိေတြ႔ပါၿပီ

- ကုိယ္ေတာ္ႀကီးအေနႏွင့္ နိဗၺာန္ကုိရွာခဲ့ရာ နိဗၺာန္ကုိေတြ႔ပါၿပီလာဘုရား။

သဲအင္း - ေတြ႔ပါၿပီဘုရား။

- ေတြ႔ပုံကုိေျပာစမ္းပါ။

သဲအင္း - အရွင္ဘုရား အေနႏွင့္လည္း တပည့္ေတာ္ရဲ႕ သတင္းကုိၾကားေတာ့ တပည့္ေတာ့ထံ လာခ်င္တဲ့စိတ္ မျဖစ္ဘူးလားဘုရား။

- ျဖစ္ပါတယ္။

သဲအင္း - ယခုလုိေရာက္လာေတာ့ လာခ်င္တဲ့စိတ္ခ်ဳပ္မသြားဘူးလားဘုရား။

- ခ်ဳပ္သြားပါတယ္။

သဲအင္း - အဲဒါနိဗၺာန္ပါပဲ။

- ကုိယ္ေတာ္ႀကီးေတြ႔တဲ့နိဗၺာန္က တပည့္ေတာ္တုိ႔ေတြ႔တဲ့ နိဗၺာန္ႏွင့္ ယွဥ္ၾကည့္လွ်င္ တစ္ကြက္ ေနာက္က်ေနပါတယ္။

သဲအင္း - အမိန္႔ရွိပါဦးဘုရား။

- တပည့္ေတာ္အေနႏ်င့္ ကုိယ္ေတာ္ႀကီးရဲ႕ သတင္းကုိလည္း ေရွးယခင္က မၾကားဖူးေတာ့ ကုိယ္ေတာ္ႀကီးထံ လာခ်င္စိတ္လုံးဝ မျဖစ္ပဲ ခ်ဳပ္ေနပါတယ္။ အဲဒိသေဘာကုိ နိဗၺာန္လို႔ သိထားပါတယ္။

သဲအင္း - ပါရမီျဖည့္ခဲ့ၾကတာဟာ တစ္ဦးနဲ႔ တစ္ဦးတစ္ေယာက္ႏွင့္ တစ္ေယာက္ မတူၾကပါ။ တပည့္ေတာ္ကုိျဖည့္ခဲတဲ့ ပါရမီကကုိယ္တုိင္ ရႈမွတ္ပြားမ်ားၿပီး နိဗၺာန္ေရာက္ရပါလို၏ဟု ျဖည့္ခဲ့တဲ့ ပါရမီကုိးဘုရား။

- ဝမ္းသာပါတယ္ ေရွ႕ဆက္ၿပီးေလွ်ာက္ပါဦးမယ္။

ကိေလသာကုန္တယ္ဆုိတာ

သဲအင္း - ေမးပါတယ္ဘုရား ခဏေတာ့ ဝင္စားခြင့္ျပဳပါ။ ဟုိယခင္ တရားအားထုတ္စဥ္က ေတြ႔ဖူးျမင္ဖူးခဲ့တဲ့ တရားေတြ ျပန္ဆင္ျခင္ေနရလုိ႔ ျဖစ္ပါတယ္။

- ကိေလသာကုန္တယ္၊ အလုိရမၼက္ ႏွစ္သက္မႈေတြ ကုန္တယ္ဆုိတာဟာ အရင္ကျဖစ္ခဲ့ဖူးတဲ့ ရမၼက္ႏွစ္သက္မႈေတြ ကုန္တာလား။ ယခုျဖစ္ေနတဲ့ အလုိရမၼက္ႏွစ္သက္မႈေတြ ကုန္တာလားလုိ႔ ေမးရင္ ဘယ္လုိအေျဖေပးလဲ။

သဲအင္း - ယခုကုန္တာပါဘုရား။

- ယခုကုန္တယ္ဆုိတာ ဘယ္သေဘာကုိေျပာတာပါလဲ။

သဲအင္း - ယခုကုန္လုိ႔ ကုန္တဲ့သေဘာကုိ ေျပာတာပါဘုရား။

တရားအားထုတ္ရတဲ့အေၾကာင္းက

- ကုိ္ေတာ္ႀကီးရဲ႕က်င့္စဥ္ကုိ အနည္းငယ္ျပန္ၿပီး ေျပာျပစမ္းပါ။

သဲအင္း - တပည့္ေတာ္မွာ မယားေလးေယာက္ရွိပါတယ္။ ပထမ မယားနဲ႔ ႏွစ္ဦးသေဘာတူကြာရွင္းၿပီး ဒုတိယတစ္ေယာက္နဲ႔ ယူေတာ့လည္း ဒုတိယယူတဲ့မယားက ခႏၶာပ်က္သြား ပါတယ္ဘုရား။ လက္ရွိမယား ႏွစ္ေယာက္ရွိရာ တေယာက္က (ကရင္) ျဖစ္ေတာ့ ရြာမွာပင္ လုပ္ကုိင္စားေသာက္ ေနပါတယ္ဘုရား။ ေလးေယာက္ေျမာက္မယားက (ရွမ္းအမ်ဳိးသမီး) ပါဘုရား၊ ရန္ကုန္ၿမိဳ႕၊ ကမာရြတ္မွာ သူစီးပြားႏွင့္သူ မပူမပင္ေနသူပါဘုရား။

သတိရတုိင္း သူထံသုိ႔ မၾကာမၾကာ သြားပါတယ္ဘုရား။ တစ္ေန႔ေတာ့ သူငယ္ခ်င္း ေလးေယာက္နဲ႔အတူ အရက္ေတြမူးၿပီး အင္းစိန္သြားတဲ့ လုိင္းကားေပၚ တက္စီးၿပီး သြားၾကတဲ့အခါ လုိင္ကားက လမ္းဆုံးေရာက္ေအာင္ လုိက္မပုိ႔ဘဲ လမ္းတစ္ဝက္မွာ အဆင္းခုိင္းတာနဲ႔ ဆင္းခဲ့ပါတယ္ အခ်ိန္ကလည္းမရွိ၊ အရက္ကလည္း မူးေနၾကေတာ့ ဟုိေရွ႕ကအိမ္ေပၚတက္ၿပီး ဓါးျပတုိက္ၾကစုိ႔ကြာလုိ႔ ေျပာၿပီး၊ အိမ္ေပၚသုိ႔ တက္စဥ္ အိမ္ရွင္က ဓါးနဲ႔ခုတ္လုိက္လုိ႔ တပည့္ေတာ္ေခါင္း ဓါးထိ္သြားပါတယ္ဘုရား။ တပည့္ေတာ္အေနႏွင့္ ႏွစ္ေပါင္း ႏွစ္ဆယ္ေက်ာ္ေက်ာ္ ဓါးျပတုိက္လာခဲ့ရာ ဒီတစ္ခါပဲ အထိခံရပါတယ္။ ဘယ္အခါကမွ အထိမခံရဘူးပါ။ တပည့္ေတာ္အေနႏွင့္ ဒီအိမ္က ပစၥည္းကုိ ယူခ်င္ရခ်င္တဲ့ စိတ္ႏွင့္သားတုိက္ပါက တပည့္ေတာ္ ဘယ္ေတာ့မွ ဒဏ္ရာမထိပါဘူး။ ယခုအိမ္တုိက္တုန္းက ရယူခ်င္တဲ့စိတ္ လုံးဝမျဖစ္ပဲ မူးမူးရူးရူးႏွင့္ တုိက္လုိ႔ ဓါးဒဏ္ရာ အထိခံရျခင္းပါဘုရား။ တပည့္ေတာ္ဟာ ဓါးျပေပမယ့္ ရတဲ့ပစၥည္းကုိ အညီအမွ် ခြဲေဝေပးတာ မ်ားပါတယ္။ အဲဒိဒဏ္ရာကုိ ေဆးကုသရင္း မိန္းမထံမွာ ခဏေနတယ္ ေႏွာကုန္သုိ႔ ျပန္လာခါ အင္းအၾကားမွာတဲ့ (ကင္ပြန္းခ်ဳံ) ထဲဝင္ၿပီး ကုသေနရပါတယ္။ ဒဏ္ရာသက္သာေတာ့ အိမ္ျပန္ပါတယ္။

စြန္းလြန္းဆရာေတာ္

အိမ္ေရာက္တဲ့အခါ ပက္လက္လွန္ၿပီး အနားယူေတာ့ အိမ္အမုိးမွာ ထုိးထားတဲ့ တရားစာအုပ္ကုိ ယူၾကည့္ေတာ့ ျမင္းၿခံ စြန္းလြန္းဂူေက်ာင္း ဆရာေတာ္ႀကီး၏ တရားစာအုပ္ ျဖစ္ေနပါတယ္ဘုရား။ တပည့္ေတာ္အေနႏွင့္ ပါဌ္ဆင့္ပါတဲ့စာကုိ မဖတ္တတ္လို႔ တရားစာအုပ္ကုိ အိမ္ေခါင္မုိးမွာပဲ ျပန္ထုိးလုိက္ၿပီး ဆရာေတာ္ႀကီးလဲ စာမတတ္ဘူးလို႔ ၾကားဖူးတယ္။ စာမတတ္ေပမယ့္ (ႏွာသီးဖ်ားကုိ ေလတုိးထိေတာ့ သိလိမ့္မယ္တဲ့ အေပၚသတိထား)ဟု ေျပာတဲ့ စကားသံကုိ ၾကားဖူးတဲ့အတုိင္း တပည့္ေတာ္အေနႏွင့္ (ထြက္ေလ၊ဝင္ေလ) သတိႏွင့္စၿပီး ရႈခဲ့ပါတယ္ဘုရား။

ပထမအစ

တပည့္ေတာ္ေျပာသလုိ ေျပာရပါက (စိတ္ကေလးကုိ ႏွာေခါင္း တင္ထားလုိက္ပါတယ္ ဘုရား)။ စိတ္ကုိ ႏွာေခါင္းေပၚ တင္ထားလည္းသူက မေနပဲ ခႏၶာကုိယ္ႀကီးရဲ႕၊ နာက်င္ကုိက္ခဲတဲ့အေပၚ ေျပးေျပးကပ္ပါတယ္။ အဲဒီလို ေဝဒနာေပၚရာ ေျပးကပ္တဲ့ စိတ္ကုိ ႏွာေခါင္းေပၚ ဆြဲတင္ထားလုိက္ၿပီး သမာဓိႏွင့္ ေဝဒနာ လုေနရပါတယ္ဘုရား။ ေလ့က်င့္ ဖန္မ်ားလာေတာ့ သမာဓိက တမတ္သား၊ ေဝဒနာကသုံးမတ္သား ျဖစ္လာပါတယ္။ ဝီရိယထားၿပိး က်င့္အားေကာင္းလာေတာ့ သမာဓိက  ငါးမူးသား။ ေဝဒနာက ငါးမူးသား ျဖစ္လာပါတယ္။ ေရွ႕ဆက္ၿပီး က်င့္ဖန္မ်ားလာေတာ့ သမာဓိက သုံးမတ္သား၊ ေဝဒနာက တစ္မတ္သားပဲ က်န္ပါတယ္ဘုရား။ မေလွ်ာ့ေသာဇြဲႏွင့္ အားကုန္ခဲၿပီး က်င့္တဲအခါ (သဲအင္းအေနႏွင့္ ဇြဲတင္းၿပီးက်င့္တဲ့အခါမွာ) သမာဓိက က်ပ္ျပည့္ၿပီး ေဝဒနာေပၚ ေရာက္တဲ့စိတ္ကုိ ႏုိင္ပါတယ္ဘုရား။ အဲဒါပထမႏုိင္တဲ့ အဆင့္ပါ ဘုရား။

ေဝဒနာကုိႏုိင္ေတာ့ တရားဘယ္လုိထုိင္ထုိင္ ဘယ္ႏွစ္ရက္ထုိင္ထုိင္ ေညာင္းတာ၊ ကုိက္တာ၊ နာတာ၊ က်င္တာ မရွိေတာ့ပါဘူးဘုရား။ ေႏွာကုန္းရြာရွိ ေက်ာင္းႀကီးေအာက္မွာ တရားရႈေနတာ ခုႏွစ္ရက္ေလာက္ ၾကာသြားတယ္။ ေန႔ေရာ၊ ညေရာ အစာမစားပဲ၊ ရႈေနေတာ့ တပည့္ေတာ္ ထုိင္ၿပီး ရႈမွတ္ေနရာက လဲသြားပါတယ္။

အဲဒိလုိ လဲသြားလည္း ထြက္ေလဝင္ေလအေပၚ ရႈမွတ္တဲ့ သတိကုိ အပ်က္မခံပါဘူးဘုရား။ ေဝဒနာအေပၚ စိတ္မေရာက္ေတာ့မွ မွတ္ေနရတာကလည္း သက္သာၿပီး ခ်မ္းသာလုိက္တာ ဘုရား။

အဲဒိအခ်ိန္မွ တပည့္ေတာ္ရဲ႕မယ္ေတာ္ႀကီးက (ငါ့သားေအာင္ထြန္းကုိ) မေတြ႔ၾက မျမင္ၾကဘူးလားလုိ႔ ေတြ႔တဲ့သူတုိင္းကုိ ေမးၿပီး (သားေပ်ာက္) ကုိ လုိက္ရွာေတာ့ ေတြ႔တဲ့သူ တေယာက္က အေမ့သား ဟုိေက်ာင္းေအာက္မွာ တုံးလုံးလဲေနတာကုိ ေတြ႔ျမင္ခဲ့ရတယ္လုိ႔ ေျပာျပေတာ့ မယ္ေတာ္ႀကီးက တပည့္ေတာ္ထံ ေရာက္လာပါတယ္။ မယ္ေတာ္ႀကီးက ဟဲ့ (ေအာင္ထြန္း) နင္ထမင္းဘယ္မွာ စားသလဲ။ ဘာျဖစ္ေနတာလဲ သားေပ်ာက္လုိ႔ ရွာလုိက္ရတာကြယ္။ ေဟာဒီမွာ ထမင္းပါလာတယ္။ စားဦးလုိ႔ ေျပာေျပာဆုိဆုိ ထမင္းေပးတဲ့အခါ ေမေမကၽြန္ေတာ္ မဆာပါဘူး၊ ဘာေရာဂါမွလည္း မျဖစ္ပါဘူး။ ကၽြန္ေတာ္က်န္းမာပါတယ္ ေျပာျပေတာ့ သားရယ္ ထမင္းတစ္နပ္ေလာက္ စားပါဦးေျပာတာႏွင့္ တပည့္ေတာ္ ထမင္းတစ္နပ္ပဲစားၿပီး တရားကုိပဲ ဆက္လက္အားထုတ္ပါတယ္ ဘုရား။

အဲဒီလုိပဲ ဆက္လက္ၿပီး၊ မပ်က္မကြက္ အားထုတ္ဖန္ မ်ားလာတဲ့အခါ အလင္းေရာင္ႀကီး တစ္ခုေပၚလာပါတယ္ဘုရား။ အဲဒီလိုေပၚလာတဲ့ အလင္းေရာင္ႀကီးႏွင့္ လက္ကုိ ၾကည့္လုိက္တဲ့ အခါမွာ ေမြးညွင္းေပါက္ေတြဟာ မွန္ဘီလူးႏွင့္ၾကည့္တဲ့အခါ ျမင္ေတြ႔ရသလုိ ငယ္ရာမွ ႀကီးလာပါတယ္ဘုရား။ သမာဓိ အားေကာင္းလာတဲ့အခါ အေပါက္အေပါက္ႀကီးေတြ ျဖစ္လာျပန္တယ္။ ဒီအခါ (အေရထူ) (အေရပါး) (ျပင္ညီ) ကုိ မေတြ႔ရေတာ့ပဲ အေပါက္ႀကီးေတြကုိသာ ေတြ႔ေနျမင္ေနရပါတယ္ဘုရား။

(အေပၚေပါက္ေတြက ႀကီးလာ။ က်ယ္လာေတာ့ အတြင္းက (အရုိး) ေတြကုိ ျမင္လာျပန္ပါတယ္။ (အရုိး)ကုိ စျမင္တုန္းကေတာ့ ႏြားရုိး မ်ားျမင္သလုိ အတုံးအခဲအေနႏွင့္ ျမင္ေနပါတယ္။ ေနာက္သမာဓိအား ေကာင္းေအာင္ေမြးၿပီး စူးစုိက္ ၾကည့္လုိက္တဲ့အခါ သိပ္ၿပီး မာေက်ာေနတာမဟုတ္ပဲ အေပါက္ကေလး၊ ကေလးေတြမွာ က်ဲက်ဲလာတာ ေတြ႔ရျပန္ပါတယ္ဘုရား။ ဪ အမႈန္အမႊားကေလး စုေပါင္းထားတာပါကလားလုိ႔ သိခဲ့ရပါတယ္ဘုရား။ (မိန္းမ)မဟုတ္ (ေယာက္်ား)မဟုတ္ အမႈန္အမႊားေလးေတြသာ ဟုတ္တယ္လုိ႔ ဆုံးျဖတ္တဲ့ ဉာဏ္ေပၚလာပါတယ္ ဘုရား။

- ကုိယ္ေတာ္ႀကီး ဒီေနရာမွ ခဏရပ္ၾကၿပီး ေမးစရာရွိလို႔ သိလုိေရးႏွင့္ ေမးစမ္းပါရေစ။

သဲအင္း - ေမးပါဘုရား။ ေမးပါ။

- ေရႊဘုိၿမဳိ႕ရိပ္သာတစ္ခုမွာ ထူးဆန္းတဲ့ သီလရွင္တစ္ပါးထံ ေရာက္သြားေတာ့ဆရာေလး တရားပူေဇာ္လုိပါတယ္။ အခ်ိန္ကလည္း ၁၅မိနစ္၊ မိနစ္၂၀ေလာက္ပဲရပါတယ္။ တရားဝင္စားျပ စမ္းပါလုိ႔ ေတာင္းပန္ေတာ့ အရွင္ဘုရားမွာပါလာတဲ့ နာရီကုိ အရွင္ဘုရားၾကည့္ထားပါ။ တပည့္ေတာ္မ ၁၅မိနစ္တိတိ တရားဝင္စား ျပပါမယ္ဆုိၿပီး၊ လက္အုပ္ခ်ီမုိး ရွိခုိးကာ တရားဝင္စားျပပါတယ္။ အဲဒီအခါ တကုိယ္လုံး လႈပ္ရွားမႈမရွိဘဲ ခ်ဳပ္ၿငိမ္းသြားပါတယ္။ ၁၅မိနစ္ျပည့္တဲ့အခါ ကုိယ္လုံးလႈပ္ရွာလားၿပီး လက္အုပ္ခ်ီမုိး ရွိခုိးဦးခ် လိုက္ပါတယ္ဘုရား။ အဲဒိလုိ (မိနစ္စကၠန္႔) တိက်ေအာင္ ဘယ္လုိသိရပါလဲအရွင္ဘုရား၊ ဝင္စားဘူးရင္ ေျပာျပစမ္းပါဘုရား။

သဲအင္း - သမာဓိအားေကာင္းလာေတာ့ သမာဓိရဲ႕ အေရာင္ ေတာက္ေျပာင္ လာပါတယ္။ အဲဒိသမာဓိအေရာင္နဲ႔ အာရုံတစ္ခုအေပၚ စူးစုိက္ၿပီး ၾကည့္လုိက္တဲအခါမွာ အရွင္ဘုရားကုိ နာရီ၊ ရက္၊ မိနစ္၊ စကၠန္႔ေတြကုိ ပကတိမ်က္စိႏွင့္ ျမင္ေနသလုိ တပည့္ေတာ္တုိ႔လည္း သမာဓိအလင္းေရာင္ျဖင့္ ျမင္ေနပါတယ္။ ဒါေၾကာင့္ သတ္မွတ္ထားတဲ့ အခ်ိန္တိက်ေအာင္ ေျပာႏုိင္တာပါဘုရား။

- သာဓုပါ ကုိယ္ေတာ္ႀကီး။ ေျပာလက္စတရားကုိ ဆက္ၿပီးေျပာၾကပါစုိ႔ (အေရေတြေရာ) အရုိးေတါပါ (အမႈန္အမႊား) အေနနဲ႔ ျမင္ေနသလုိသက္ရွိ၊ သက္မဲ့၊ ရွိရွိသမွ် ကုိယ္အေပၚမွာလည္း၊ အမႈန္ေတြအမႊားေတြလုိ၊ သိေနျမင္ေနၿပီေနာ္၊ အဲဒီအတုိင္း ဟုတ္ပါရဲ႕လား။

သဲအင္း - အဲဒီအတုိင္းျမင္ပါတယ္ဘုရား။ ပထမစျမင္ပုံကေတာ့ အမႈန္အမႊားေတြ အမ်ားႀကီးျမင္ပါတယ္။ သမာဓိအား ေကာင္းလာတဲ့အခါ စူးစုိက္ၿပီး ၾကည့္လိုက္ေတာ့ (တစ္မႈန္) တည္းကုိသာ ျမင္ပါေတာ့တယ္ဘုရား။ ဥပမာအားျဖင့္ (ဒကာဘုိ) ဝတ္ထားတဲ့ပုဆုိးကုိ ၾကည့္လုိက္တဲ့အခါ အကြက္ေပါင္းမ်ားစြာ ပထမျမင္ပါတယ္။ ေနာက္ေတာ့ (တစ္ကြက္) တည္းကုိသာ စူးစုိက္ၾကည့္လုိက္တဲ့အခါမွာ က်န္တဲ့အကြက္ေတြရဲ႕ အေပၚသုိ႔ စိတ္မေရာက္ ေနသလုိပါပဲဘုရား။ တပည့္ေတာ္ရဲ႕ စိတ္ဟာလည္း (မိမိၾကည့္တဲ့အမႈန္) တစ္ခု တည္းေပၚမွာသာ ေရာက္ေနပါတယ္။ အဲဒီလုိ ျမင္ေနတဲ့ အမႈန္ကေလးဟာလည္း ျဖစ္လုိက္ပ်က္လိုက္ အေနႏွင့္ ေဖာက္ျပန္ ေျပာင္းလဲေနတာကုိ ေတြ႔ရျပန္ပါတယ္။ က်န္တဲ့ အမႈန္ေတြကုိလည္း တပ္တူျမင္လာပါတယ္။ အဲဒိသေဘာကုိ သတိျပဳၾကည့္ရႈေနတဲ့ အမႈန္ကေလးဟာ ေပ်ာက္သြားပါတယ္။ ရွာမေတြ႔ေတာ့ပါဘူး။ ဒါနဲ႔ငါ့မွာ (ျဖစ္ပ်က္)ေတာ့ ပိတ္သြားၿပီ။ (ျဖစ္ပ်က္) ကုိ ရွာဦးမွပဲဆုိၿပီး ရွာပါေသာ္လည္း မေတြ႔ပဲျဖစ္ေနပါတယ္။ ဒါေပမယ့္ ေပ်ာက္ဆုံးသြားတဲ့ ေရွးကျမင္ဖူးတဲ့ (ျဖစ္ပ်က္) ကုိပဲ သတိရရေနေတာ့ ကဲ စိတ္ (ျဖစ္ပ်က္) ရွိတုန္းကရွိတဲ့ ျဖစ္ပ်က္ကုိ ျမင္တာကုိထား ယခုျမင္စရာမရွိတဲ့ (ျဖစ္ပ်က္) ကုိ နင္ဘာကုိ သတိရရေနတာလဲလုိ႔ ဆင္ျခင္မိတဲ့အခါ လူတစ္ေယာက္ တပည့္ေတာ္၏ အနီးကုိ ကပ္ေရာက္လာၿပီး နင္မရွိတာကုိ ငါဘာလုိ႔ လုိက္ရွာေနတာလဲလုိ႔ ေျပာျပလုိက္ေတာ့မွ တပည့္ေတာ္ လုိက္ရွာမႈ  ၿငိမ္းသြားပါတယ္ဘုရား။ ဆရာေတာ္ဘုရား အဲဒိအခါမွာ ဥပါဒါန္အေၾကာင္း သိရပါတယ္ဘုရား။ အနီးအနားသုိ႔ လာေျပာတာဟာ လူမဟုတ္ပါဘူးဘုရား (အသိဥာဏ္ပါ) ဘုရား။

- ၾကားရတာ ဝမ္းသာလွပါတယ္ ကုိယ္ေတာ္ႀကီးဘုရား။

သဲအင္း - အရွင္ျမတ္တုိ႔ႏွင့္ေတြ႔ရတာ တပည့္ေတာ္လဲ ဝမ္းေျမာက္ဝမ္းသာ ျဖစ္ရပါတယ္။ ယခုျမင္လုိ႔  ေျပာတာမဟုတ္ပါဘုရား။ အရင္ရႈမွတ္ အားထုတ္စဥ္က ျမင္ဘူးတာေတြကုိ ျပန္လည္ဝင္စားၿပီး ေျပာတာပါဘုရား။ ခဏေခတၱဝင္စားခြင့္ေတာ့ ျပဳပါဘုရား။

- အဲဒီလုိ ခႏၶာကုိယ္ရဲ႕ အမႈန္အမႊားေတြကုိ ျမင္ၿပီးေနာက္ ေရွ႕ဘယ္လုိ ဆက္ရူရပါေသးလဲ။

သဲအင္း - ေပ်ာက္ဆုံးသြားတဲ့ ျဖစ္ပ်က္အား ျပန္လည္သတိရမႈကုိပါ ႏွစ္ခုလုံးခ်ဳပ္ၿငိမ္းတဲ့တရားႏွင့္ ေန႔စဥ္ အင္အားႀကီး သုံးေနေတာ့ ဖားသံ၊ ပုရစ္သံ၊ ျခင္သံ၊ ေခြးသံေတြက ဆူဆူညံညံႏွင့္  အေႏွာက္အယွက္ေပးသလုိ ခံစားပါတယ္ဘုရား။ ဒါနဲ႔ အသံလြတ္ရာ ရွာမယ္ဆုိၿပီး အထက္ေအာက္ ေတာင္ေျမာက္ဝဲယာ ရွာပါေသာ္လည္း အသံမရွိတဲ့ေနရာ ရွာမေတြ႔ေတာ့ ဆင္းရဲလာျပန္ပါတယ္ ဘုရား။ ဆူညံတဲ့ အသံေတြက တပည့္ေတာ္ရဲ႕ တစ္ကုိယ္လုံးကုိ လွံႀကီးလွံငယ္ အသြယ္သြယ္ႏွင့္ ထုိးဆြေနသလုိ ဆင္းရဲ႕တဲ့ ဒဏ္အႀကီးအက်ယ္ ခံစားေနရပါတယ္ဘုရား။ ခံစားေနရတဲ့ ဆင္းရဲ႕မွ လြတ္ရာတရားကုိ ရွာေဖြလုိက္တဲ့အခါ ဪ နားပါလုိ႔  ဒီအသံေတြကုိ ၾကားေနရတာဘဲ။ နားပါလုိ႔ ၾကားေနရတာမွန္လို႔ မၾကားခ်င္တဲ့ (အလုိ) ေၾကာင့္ျဖစ္လာတဲ့ (ဆင္းရဲ) ကုိ သိလာျပန္ပါတယ္။  ဆင္းရဲေတြကလည္း အဆင့္ဆင့္ သိပုံေတြကလည္း အဆင့္ဆင့္ကုိဘုရား။ အဲဒီလုိသိေတာ့ မဆင္းရဲေတာ့ဘဲ ခ်မ္းခ်မ္းသာသာ ေနလို႔ ရသြားပါတယ္ဘုရား။ ဆင္းရဲ႕ေတြဟာဘာႏွင့္တူသလဲဆုိေတာ့ ကုိက္စားဝါးမ်ဳိတတ္တဲ့ က်ားေတြ၊ ဆင္ေတြ၊ ျခေသၤ့ေတြႏွင့္ တူပါတယ္ဘုရား။ တပည့္ေတာ္က ဝါးမ်ဳိမွာ ေၾကာက္ၿပီးေတာ့ လြတ္ဖုိ႔ဆုိၿပီး၊ လြတ္ရာျဖစ္တဲ့ ေနရာသို႔ ေရွ႕ကဒုံးေျပး သူတုိ႔က ဝုိင္းအုံၿပီး ေနာက္ကလိုက္ အသည္းလႈိက္အူလႈိက္ တုန္တုန္ခုိက္ခုိက္ ေမာဟုိက္ေနတုန္း လြတ္မယ့္ ေနရာႀကီး တစ္ေနရာကုိ မလွမ္းမကမ္းမွာ ေတြ႔ျမင္ ရပါတယ္ဘုရား။ အဲဒီေနရာႀကီးမွာလည္း အလြန္တရာျမင့္မားတဲ့ မဟာရာမ္တံတုိင္းႀကီးတစ္ခု ကာရံထားတာကုိ ေတြ႔ျမင္ရေတာ့ တံတုိင္းကုိေက်ာ္လႊားဖုိ႔ရာ အေျပးလာရတာေၾကာင့္ လူကေမာပန္း၊ အားကမရွိ ျဖစ္ေနပါတယ္။ ဒီလုိသာေနရင္းျဖင့္ က်ား၊ ျခေသၤ့ေတြမွီလာရင္ ငါ့ကုိကုိက္စား ဝါးမ်ဳိခံရေတာ့မွာပဲဟု ရွိသမွ်အားႏွင့္ တံတုိင္းႀကီးရဲ႕ ဟုိတစ္ဖက္သုိ႔ ေရာက္ေအာင္ခုန္ၿပီး ေက်ာ္လႊားၾကည့္တဲ့အခါ က်ား၊ ျခေသၤ့ေဘး ကင္းေဝးလြတ္ေျမာက္တဲ့ ေနရာသုိ႔မေရာက္ပဲ တားဆီးထားတဲ့ မဟာရာမ္ တံတုိင္းႀကီးေပၚမွာ ဖင္ထုိင္လွ်က္သား ျဖစ္ေနပါတယ္ဘုရား။

ပင္ပန္းႏြမ္းဟုိက္လာေတာ့ ေျခႏွစ္ဘက္ကုိ မရုပ္သိမ္းႏုိင္ဘဲ ေျခႏွစ္ဘက္က ေအာက္သုိ႔ တြဲလြဲက်ေနပါတယ္ဘုရား။ အင္းဒီလိုသာ ေျခႏွစ္ဘက္ကုိ တံတုိင္းအေပၚေရာက္ေအာင္ မတင္ႏုိင္ရင္ က်ားေတြ၊ ျခေသၤ့ေတြက ခုန္ဆြဲၿပီး ကုိက္ခဲဦးမွာေသခ်ာပါတယ္။ အားကုိေမြးၿပီး ရုပ္သိမ္းေသာ္လည္း မရတာႏွင့္ မထူးေတာ့ပါဘူး ေသခ်င္လည္း ေသေပ့ေစေတာ့ဟု ဆုံးျဖတ္ၿပီး တစ္ဘက္သုိ႔ လွဲခ်လုိက္ေတာ့မွ က်ား၊ ျခေသ့ၤတုိ႔ရဲ႕ ေဘးလြတ္ရာကုိ ေရာက္သြားခဲ့ ပါတယ္ဘုရား။

(အားေမြးတယ္ဆုိတာ) သမာဓိအားပါဘုရား။

(ေဘးလြတ္ရာ) ဆုိတာ ဆင္းရဲတဲ့ ေဘးတုိ႔ရဲ႕ လြတ္ရာပါဘုရား။ မဟာရာမ္ တံတုိင္းႀကီးရဲ႕ ထိပ္ေခၚတဲ့ အျမင့္ဆုံးေနရာက ေအာက္သုိ႔ ၾကည့္လုိက္တဲ့အခါ ကုိယ့္ဘဝ ျဖစ္စဥ္ေတြကုိလည္း သိျမင္ခဲ့ပါတယ္။ သူတပါးရဲ႕ ဘဝျဖစ္စဥ္ေတြကုိလည္း ထုိက္တန္သေလာက္ သိျမင္လာပါတယ္။ အဲဒိတုန္းကေတြ႔ခဲဘူး၊ ျမင္ခဲ့ဘူး၊ သိခဲ့ဘူးတာေတြကုိ၊ အရွင္ျမတ္က ေမးတဲ့အခါ ျပန္လည္ေအာက္ေမ့ၿပီး၊ ေျဖခဲ့ျခင္းပါဘုရား။

- ကုိယ္ေတာ္ႀကီးေျဖတာကုိ မဟုတ္ဘူး၊ ဟုတ္တယ္၊ မမွန္ဘူး၊ မွန္တယ္လုိ႔ ေဝဖန္ဘုိ႔ေမးတာ မဟုတ္ပါဘူး။ စာေပက်မ္း မတတ္ဘဲႏွင့္ ကုိယ္တုိင္အားထုတ္လုိ႔ ေတြ႔ျမင္သိရွိလာတဲ့ ကုိယ္သိကုိယ္ျမင္ တရားေတြကုိ စာစကားမဖက္ ဗမာစကားသက္သက္ျဖင့္ေျပာတာ အတူယူခ်င္လို႔ ေမးတာပါဘုရား။ ေမးသမွ်ေတြကုိ စိတ္ရွည္ရွည္ ေျဖၾကားလုိ႔ ဝမ္းသာအားရ ျဖစ္မိပါတယ္။

သဲအင္း - ေနာင္လည္းႂကြလာေတာ္မူၾကပါဘုရား။

- မၾကာမၾကာလာရန္ စိတ္ကူးထားပါတယ္။